Web Erişilebilirliği Nedir?

Web erişilebilirliği, web sayfalarının engelli kişiler tarafından da kullanılabilmesi anlamına gelir. Erişilebilirlik sağlandığı takdirde, engelli kişiler web sayfalarını algılayabilir, anlayabilir, sayfalar arasında dolaşabilir, sayfalar ile etkileşimde bulunabilir ve sayfalara katkı sağlayabilirler. Web erişilebilirliği aynı zamanda engelli olmayan kişilere de, (örneğin yaşlılık sebebiyle alışkanlıkları değişen kişiler gibi) çeşitli avantajlar sağlar.

Web erişilebilirliği web sayfalarına erişimi etkileyen her türlü engeli -görme, işitme, konuşma engelleri ile fiziksel, bilişsel ve nörolojik engeller- içerir. Milyonlarca kişi web sayfalarına erişimlerini etkileyen çeşitli engellere sahip durumdadır. Ş;u anda, pek çok web sitesi ve web uygulaması engelli kişilerin bunlardan faydalanmasını zorlaştıran veya imkansız kılan engeller içermektedir. Daha erişilebilir web siteleri ve uygulamaları yaygınlaştıkça, engelli kişilerin web sayfalarından faydalanması ve bu sayfalara katkı vermesi mümkün olacaktır.

Web erişilebilirliği engelli olmayan kişiler için de faydalıdır. Örneğin, erişilebilirliğin temel prensiplerinden biri web sitelerinin ve uygulamalarının çok çeşitli kullanıcı ihtiyaçları, tercihleri ve o an içinde bulundukları durumlarını karşılayacak şekilde esnek bir şekilde tasarlanmasıdır. Bu tür bir esneklik, yavaş Internet bağlantısına sahip, geçici engeller yaşayan (örneğin kolu kırılan), yaşlanma sebebiyle alışkanlıkları değişen vb. engelli olmayan kişiler için de avantaj sağlar.

Kaynak: W3C Web Accessibility Initiative (http://www.w3.org/WAI/intro/accessibility.php)

Web Erişilebilirliği Girişimi (Web Accessibility Initiative (WAI)) web yazılımları ve web geliştiricileri için erişilebilirlik çözümlerini tanımlayan yönergeler ve teknikler geliştirmektedir. Bu yönergelerin en son sürümü olan Web İçerik Erişilebilirliği Yönergeleri (Web Content Accessibility Guidelines-WCAG) 2.0 orijinal dokümanına http://www.w3.org/TR/WCAG20/ adresinden ulaşılabilir. (WCAG 2.0 yönergeleri 2008 Aralık ayında kabul edilmiş olan ve referans verilebilen sürümdür.)

Web Erişilebilirliği ile ilgili Kaynaklar:

• Accessibility: http://www.d.umn.edu/itss/support/Training/Online/webdesign/accessibility.html [İngilizce]
• Accessible Web Design: http://www.washington.edu/doit/Resources/web-design.html [İngilizce]
• Designing More Usable Web Sites: http://trace.wisc.edu/world/web/index.html [İngilizce]
• IBM Systems Journal | Vol. 44, No. 3, 2005 - Accessibility: http://researchweb.watson.ibm.com/journal/sj44-3.html [İngilizce]
• Kamu Kurumları İnternet Sitesi Kılavuzu (Sürüm 1.0): http://rega.basbakanlik.gov.tr/eskiler/2007/01/20070127-7-1.doc [547K .doc dosyası]
• Kamu Kurumları Internet Sitesi Kılavuzu ile ilgili BİDB-EG sunumu [255K .pdf dosyası]

Web Erişilebilirliği Kontrol Araçları:

• W3C Complete List of Web Accessibility Evaluation Tools: http://www.w3.org/WAI/ER/tools/complete [İngilizce]